INSON RUHIYATINI IFODALOVCHI LEKSIK BIRLIKLARNING SEMANTIK STRUKTURASI VA ULARNING KOGNITIV MODEL SIFATIDAGI TALQINI

Authors

Keywords:

inson ruhiyati, leksik birliklar, semantik struktura, kognitiv model, konsept, emotsional-ekspressiv birliklar, tafakkur, til va ong

Abstract

Mazkur ilmiy maqolada inson ruhiyatini ifodalovchi leksik birliklarning semantik strukturasi va ularning kognitiv model sifatidagi talqini keng tahlil qilinadi. Tadqiqot jarayonida til birliklarining nafaqat lugaviy manosi, balki ularning inson tafakkuri, psixologik holati va madaniy kontekst bilan uzviy bogliqligi organiladi. Inson ruhiy holatini ifodalovchi sozlar semantik jihatdan kop qatlamli tuzilishga ega bolib, ular emotsional-ekspressiv boyoqlar orqali yanada boyiydi. Ushbu birliklar kognitiv lingvistika nuqtai nazaridan konseptual modellarning tarkibiy qismi sifatida talqin qilinadi. Maqolada shuningdek, til va tafakkur ortasidagi ozaro bogliqlik, ruhiy holatlarni aks ettiruvchi leksik birliklarning mental modellarda qanday aks etishi masalalari ham korib chiqiladi. Tadqiqot natijalari inson ruhiyatiga oid tushunchalarni lingvistik jihatdan chuqurroq anglash imkonini beradi.

References

1. George Lakoff, Mark Johnson. Metaphors We Live By. — Chicago: University of Chicago Press, 1980. — 256 p. — pp. 45–55. [email protected]; [email protected]

2. Leonard Talmy. Toward a Cognitive Semantics. Vol. 1. — Cambridge, MA: MIT Press, 2000. — 565 p. — pp. 112–125. [email protected]

3. Ronald Langacker. Foundations of Cognitive Grammar. Vol. 1. — Stanford: Stanford University Press, 1987. — 516 p. — pp. 76–84. [email protected]

4. Charles J. Fillmore. “Frame Semantics”. // Linguistics in the Morning Calm. — Seoul: Hanshin Publishing, 1982. — pp. 111–137. [email protected]

5. Anna Wierzbicka. Emotions across Languages and Cultures. — Cambridge: Cambridge University Press, 1999. — 349 p. — pp. 52–60. [email protected]

6. Ray Jackendoff. Foundations of Language: Brain, Meaning, Grammar, Evolution. — Oxford: Oxford University Press, 2002. — 477 p. — pp. 150–165. [email protected]

7. Vyacheslav V. Ivanov. “Cognitive Aspects of Language and Thought”. — Moscow: Nauka, 2004. — 312 p. — pp. 98–110. [email protected]

8. Muratxodjayeva, F. X. (2026). INSON RUHIYATINI IFODALOVCHI BIRLIKLARNING MILLIY-MADANIY XUSUSIYATLARI. Latin American journal of education, 6(1), 204-209.

9. Xotamovna, M. F. (2025). MADANIYATLARARO KOMMUNIKATIV KOMPETENSIYADA TARJIMANING MUHIM AHAMIYATI. SO ‘NGI ILMIY TADQIQOTLAR NAZARIYASI, 8(1), 183-187.

10. Xotamovna, M. F. (2025). INSON RUHIYATI FENOMENOLOGIYASI VA UNI IFODA ETISHNING LISONIY VOSITALARI. IMRAS, 8(5), 4-9.

Published

2026-04-17